- Annelies Quaegebeur

5 tekenen van social jetlag en wat eraan te doen

 

De kerstvakantie periode is weer achter de rug...

Misschien zet je dagelijks een wekker om iedere dag op tijd op je werk te komen, maar merk je dat je eigenlijk nog erg moe bent wanneer je eenmaal op kantoor gearriveerd bent. Of je blijft in het weekend langer liggen, omdat je doordeweeks te weinig slaap hebt gehad. Als je dit ervaart, kun je te maken hebben met een social jetlag. Enersijds kan dat te maken hebben met teveel onder de mensen zijn zoals je misschien in eerste instantie dach. En langs de andere kant is het gelinkt met ons bioritme dat in de war raakt omdat we onszelf dwingen eerder op te staan vanwege werk en sociale verplichtingen. Terwijl ons lichaam eigenlijk aangeeft dat we op dat moment meer slaap nodig hebben. En zeker wanneer de feestdagen zijn geweest en je tijdelijk een heel ander ritme hebt aangenomen door later naar bed te gaan en later op te staan, kan het soms lastig zijn om terug in je oude werkritme te komen.

Een slaapprobleem (nachtprobleem) is dus meestal een dagprobleem…

 

Er zijn verschillende tekenen die kunnen duiden op het hebben van een social jetlag. Ik zal er in deze blog vijf bespreken en aangeven wat je hier eventueel aan kunt doen.

 

Verminderde productiviteit

Je kunt je misschien wel voorstellen dat een gebrek aan slaap leidt tot een verminderde productiviteit. Er komt minder uit je handen, omdat je niet echt scherp bent. Het eerste halfuur moet je op je werk bijvoorbeeld echt even opstarten met een paar koppen koffie, voordat je aan de slag gaat. Maar terwijl je bezig bent met je werkzaamheden, merk je dat het niet zo snel gaat als je zou willen of dat je met veel moeite je targets haalt. Terwijl je collega’s dit wel met gemak lijken te doen. Hoe minder goed jij slaapt doordeweeks, hoe minder goed je op je job zult presteren. Het is daarom aan te raden om op tijd naar bed te gaan en jezelf minimaal een uur voor het slapengaan niet bloot te stellen aan blauw licht van computers of telefoons. Blauw licht verstoort namelijk de aanmaak van het slaaphormoon melatonine, zodat je moeite hebt om in slaap te vallen wanneer je eenmaal in bed ligt.

 

Moeite hebben met herinneren

Ook je geheugen werkt niet al te best wanneer je last hebt van een social jetlag. We laten ons tegenwoordig pijlsnel afleiden door berichtjes die we krijgen, telefoontjes die we moeten beantwoorden, of filmpjes die we per se van onszelf moeten zien. We krijgen op een dag zoveel prikkels binnen, dat je slaap daar ook onder te lijden heeft. Tijdens het slapen moeten al deze prikkels worden verwerkt en je kunt je voorstellen dat je met zoveel prikkels iedere dag, ook meer slaap nodig hebt om echt uitgerust wakker te worden. Wat dus vaak niet gebeurt, zodat je regelmatig belangrijke zaken vergeet en meerdere keren herinnerd moet worden aan bepaalde afspraken of aan wat er nu exact in een bepaalde vergadering gezegd is. Je hersenen zijn altijd overactief, waardoor er minder ruimte in je geheugen lijkt te zijn voor het onthouden van allerlei andere belangrijke zaken. Een tip is om altijd je agenda of een notitieboekje bij je te hebben om de to do’s en afspraken die echt prioriteit hebben in op te schrijven, zodat je ze sowieso niet vergeet en het in je hoofd een stuk rustiger wordt.

 

Emotioneel niet stabiel

Een groot gebrek aan voldoende slaap doordeweeks kan in het ernstigste geval zelfs leiden tot gevoelens van depressie en somberheid. Maar je kunt ook merken dat je sneller uit je slof schiet wanneer iemand eens een flauw grapje of een vervelende opmerking maakt en/of dat je gedurende de dag simpelweg niet lekker in je vel zit. Je emoties gaan van hot naar her en je kunt je behoorlijk gestresst voelen, zeker wanneer je een job hebt die veel van je vraagt op fysiek of mentaal gebied. Als je maar doorgaat terwijl je je zo uitgeblust en gestresst voelt, kan dat uiteindelijk zelfs leiden tot een burn-out. Het zou mooi zijn als je op flexibele tijden kon werken, zodat je in ieder geval weer de benodigde 7 tot 8 uur slaap kunt pakken. Dan begin je misschien wel wat later, maar begin je weer een stuk uitgeruster aan je werkdag.

 

Extreme moeheid

Het gevoel uitgeput te zijn, is iemand met een social jetlag niet vreemd. Het kan zomaar zijn dat je ‘s ochtends als een zombie achter je computer zit en dat het je niet lukt om je goed te concentreren. Omdat je iedere keer bijna in slaap valt of omdat je het gevoel hebt nog niet helemaal wakker te zijn. Je sleept jezelf de dag door met bakken koffie of door praatjes te maken met collega’s, maar valt aan het eind van de dag zodra je thuis bent, als een zoutzak neer in de zetel voor de tv en komt er de rest van de avond niet meer vanaf. Je hebt geen puf meer om nog even te gaan sporten of bij een vriend op bezoek te gaan en kunt niet wachten om weer in je bed te liggen. Totdat je de volgende dag weer vroeg op moet en je hetzelfde riedeltje herhaalt. Dit is natuurlijk geen gezonde situatie. En hij ontstaat vaak wanneer je geen vast slaappatroon aanhoudt. In het weekend ga je bijvoorbeeld later naar bed dan normaal en sta je ook later op, terwijl je doordeweeks tijdens werkdagen vroeg opstaat en vroeg naar bed gaat. Ik raad je aan om ook in het weekend hetzelfde slaappatroon aan te houden als dat je doordeweeks doet, zodat je je ritme niet in de war gooit. Je zult merken dat je uiteindelijk fitter en energieker opstaat als je er een duidelijke structuur in brengt. Je lichaam zal hieraan wennen en uiteindelijk zelfs zonder wekker rond een bepaalde tijd wakker worden.

 

Snel aankomen in gewicht

Een laatste kenmerk van het hebben van een social jetlag, is dat je behoorlijk snel aankomt in gewicht. Door slaapgebrek heb je vaker een hongergevoel tijdens het werk en zul je tussendoor waarschijnlijk sneller naar zoete snacks grijpen tijdens een energiedip. Met als gevolg dat je snel zwaarder wordt. Het wordt een ongezonde gewoonte omdat de suiker ervoor zorgt dat je tijdelijk weer even een nieuwe energieboost krijgt op het werk, maar daarna voel je je alleen maar moe en wil je jezelf eigenlijk steeds weer opnieuw iets zoets voeden. Als je dan ‘s avonds thuiskomt, ben je ook te moe om te gaan sporten en zit je het liefst met een zak chips in de zetel, zolang het maar niet te veel moeite kost. Let er dus goed op dat je, ondanks je vermoeidheid en slaapgebrek, niet in deze valkuil stapt en dat je iedere dag minstens een uur buiten wandelt en drie goede maaltijden per dag eet met af en toe een gezonde snack zoals een appel of een handje noten, tussendoor. Zo zorg je er in ieder geval voor dat je lichaam gezonde voedingsstoffen en voldoende beweging krijgt, zodat je op de juiste manier moe wordt en is het ook een stuk gemakkelijker voor je om ‘s avonds op tijd te gaan slapen.

 

 

Call to action

De feesten zijn net achter de rug.

Ik welke mate heb jij last van social jetlag (gehad)?

Hoe zit het op dit moment met

  • Je productiviteit
  • Je geheugen
  • Je emoties
  • Je slaapritme
  • Je gewicht

Welke van de 5 bovenstaande tips zou jij willen invoeren om je terug beter in je vel te voelen?

 

Proost op energieke werkdagen,

Alies

 

Wat heeft dit artikel je bijgebracht? Laat het gerust weten via een commentaar of persoonlijke boodschap.

 

Wil je hier graag persoonlijk op werken en wens je daar wat ondersteuning bij? Aarzel dan niet om contact met ons op te nemen via annelies@a-lissome.be of via de contactformulieren op de persoonlijke pagina’s van onze coaches.

Deel ook dit artikel met je netwerk, je doet er hen, jezelf en ons een enorm plezier mee! We zouden het ook fijn vinden om je terug te zien op onze Facebookpagina. Daar vind je inspirerende tips, quotes, inzichten, artikels,... ivm loopbaan en business.

 

LinkedIn - Facebook - Twitter - Instagram - Youtube

 

#socialjetlag #slechtslapen #slaapproblemen #verstoordeslaapcyclus  #slaappatronen #verminderdeproductiviteit #extrememoeheid #gezondheid #energiek