- Annelies Quaegebeur

Hoe kan je grenzen leren stellen op de werkvloer?

 

Hoe is het mogelijk om dicht bij iemand te zijn, misschien zelfs in die persoon zijn of haar schoenen te stappen én tegelijkertijd jezelf te blijven? Dat kan alleen maar als je grenzen leert stellen.

Gezonde grenzen zorgen ervoor dat je apart en geconnecteerd kan zijn tegelijkertijd: je schermt je niet volledig af en je laat je ook nergens inzuigen. Ze maken een verschil in elke relatie, of het nu privé of professioneel is.

‘Apart’ wil zeggen dat je afgesneden bent, afstandelijk, koud, gedisconnecteerd en niet geïnteresseerd in de ander.

‘Geconnecteerd’ wil zeggen dat je op zijn minst de illusie hebt van niet alleen te zijn, je smelt samen met iemand anders, er is geen verschil meer tussen jezelf en de ander.

Wat gebeurt er met jou op het werk als je allerliefste collega door een lastige periode gaat en depressief rondloopt op de werkvloer? Als je met haar of hem geconnecteerd bent word je zelf ook depressief. Als je apart bent raakt het je helemaal niet. Als je gezonde grenzen hebt bent voel je wel mee maar neem je de depressieve gevoelens niet over.

We worden zonder grenzen geboren en doorheen het leven en met de tijd bouwen we onze grenzen op. Dikwijls zijn we ons niet bewust van onze grenzen: wanneer we ze wel hebben en wanneer niet. Wanneer je je er meer en meer bewust van wordt kan je er ook daadwerkelijk mee aan de slag.

Het is niet zo dat je grenzen moet hebben, het is wel belangrijk om de keuze te hebben tussen een muur opzetten, geen grenzen en alles wat daartussen ligt richting gezonde grenzen.

Interne/externe grenzen geven verschillen aan tussen ‘ik’ en ‘niet ik’, wat deel is van mijn innerlijke beleving en wat buiten mij ligt, de externe wereld. De huid is hiervan een heel mooi voorbeeld. Het bezit ook de eigenschappen van gezonde grenzen:

  • doorlaatbaar (in 2 richtingen permeabel),

  • flexibel (je hebt de keuze) en

  • maakt een onderscheid of scheiding tussen de buitenwereld en jouw binnenwereld.

 

Wat zijn de verschillende categorieën van interne/externe grenzen?

 

Projectie - Isolatie

Bij projectie projecteer je jezelf in de emoties of gevoelens van iemand anders, in ervaringen of gedachten van iemand anders, in de situatie van iemand anders.

Een voorbeeld hiervan zou kunnen zijn dat de collega waar je het meest mee samenwerkt net ontslagen is. Je haalt je al helemaal in je hoofd dat jij ook ontslagen zal worden. Hoe zal je je lening betalen? Wat zal je omgeving ervan zeggen? … Je zal de emoties, gedachten, … van je collega overnemen.

Het tegenovergestelde is wanneer je niet langer emotioneel geconnecteerd bent, waar er als het ware een muur tussen jouw en de ander komt te staan. In dat geval isoleer je jezelf.

Ook het voorbeeld van ontslag van je collega, wanneer je geïsoleerd bent voel je niets, het lijkt alsof je op een andere planeet woont. Het ontslag van je collega is een ‘fait divers’ en raakt je hoegenaamd niet.

Wat gezonde grenzen zouden zijn is dat je empathie hebt voor je collega, met hem of haar meevoelt én tegelijkertijd neem je zijn of haar emoties niet over en is het niet alsof jij net ontslagen bent.

Welk voorbeeld heb je eventueel nog uit je eigen professioneel leven ivm projectie – isolatie? Hoe zou het eruit zien moest je hier een gezonde grens van maken?

 

Denken – Voelen – Doen

Mensen denken, handelen en voelen emoties. Deze 3 bestaan apart van elkaar én zijn geconnecteerd met elkaar bij een gezonde persoon.

Als je geen grenzen kunt stellen tussen je denken, voelen en doen zal je zelf verward zijn en ook verward overkomen naar de buitenwereld toe.

Wanneer je muren zet tussen de 3 mogelijkheden compartimentaliseer je ze. Soms is er een muur tussen denken (het hoofd) enerzijds en voelen en doen (het lichaam) anderzijds. Dit resulteert in een virtuele muur tussen hoofd en lichaam.

Veel mensen zijn minder geconnecteerd met hun lichaam. Ze leven en werken vanuit hun hoofd. Bij overmatig stress of burn-out merk je dit vaak en als gevolg zie je dat denken, voelen of doen ‘uitvallen’.

Muren tussen denken – voelen – doen kan ook een effect hebben in een relatie naar buiten toe. Bijvoorbeeld een manager die vindt dat zijn medewerkers goed werk leveren (denken) en het niet zegt aan zijn collega’s (doen). Hier is dus een muur tussen denken en doen die mogelijks ook een impact op de collega’s heeft want zij weten niet dat ze geapprecieerd worden.

Hoe zit het bij jou met je denken – voelen – doen? Wanneer zijn er muren tussen? Wanneer loopt alles in elkaar over? Wanneer heb je gezonde grenzen?

 

Oorzaak – Gevolg

Tussen bepaalde events is er een duidelijke oorzaak gevolg. Bijvoorbeeld bij een rood licht stop je, als het regent doe je je kap op of paraplu open.

Wanneer er muren staan tussen oorzaak en gevolg dan denk je niet verder na dan je neus lang is. Een voorbeeld hiervan is als je verlof zou nemen en het niet meldt aan je werkgever. Bij terugkomst wordt je ontslagen en leg je de schuld bij je werkgever. Dit wil zeggen dat je de consequentie niet ziet van het feit dat je verlof neemt zonder het te melden. Een gezonde grens is wanneer je beseft dat als je verlof neemt zonder het te melden dat dat consequenties heeft en je dus mogelijks ontslagen kan worden.

Wanneer er geen grenzen zijn in dit verband dan heeft een bepaalde oorzaak bij manier van spreken altijd een bepaald gevolg terwijl dit niet noodzakelijk klopt.

Welke situatie kan je nog bedenken, uit je eigen leven of meegemaakt bij iemand anders, waar er tussen oorzaak gevolg een muur stond, of het ‘een pot nat’ was?

 

Polariteit

Of – of, ja – nee, goed – fout, wit – zwart, succes – falen, dom – slim, … dat zijn voorbeelden van polariteit. En hier zijn enkel muren aanwezig, tussen 2 extremiteiten.

Als je vanuit polariteit (bijvoorbeeld met succes of falen) op de werkvloer staat dan is het heel erg moeilijk om te leren van je fouten. Als je een fout maakt faal je immers…

Een gezonde grens zou bij wit of zwart ’50 shades of grey’ zijn. Een gezonde grens bij falen en succes zou betekenen dat er niet alleen maar falen of succes zijn maar ook oneindig veel mogelijkheden tussen beiden. Bij een gezonde grens zal een fout maken je toestaan om te evolueren en te groeien en in de toekomst succes te bereiken.

Bij een gezonde grens gaat het dan eerder over nuanceringen, of alle mogelijkheden tussen 2 uitersten.

Op welke vlakken heb jij mogelijks nog wat polariteit?

 

Veralgemeningen

Bij veralgemeningen is er een verlies van grenzen. Een deeltje wordt het geheel. Zonder grenzen worden veralgemeningen heel erg beperkend. Bijvoorbeeld ‘Ik probeer tijdens een presentatie eens iets anders en het lukt niet direct’.

Ik zou kunnen de insteek hebben van ‘ik faal, ik ben dom, t gaat me toch nooit lukken’. Het is echter niet omdat je iets nieuws probeert in een presentatie en dat lukt niet direct dat dat iets zegt over jou als professioneel persoon. De professional wordt dan als het ware de mislukte presentatie.

Tieners kunnen goed veralgemenen: als ze een puistje hebben zeggen ze snel ‘ik ben lelijk, ik zie er niet uit’ terwijl het maar over een puistje gaat. Het is nochtans niet dat ze alleen nog puistje zijn.

Wanneer heb jij nog eens van een mug een olifant gemaakt en iets kleins dat mis liep of niet was zoals je wou op je gehele zelf toegepast?

 

Drempel

We worden allemaal gedreven door onze waarden. We willen ze bereiken, vervullen, … en het tegenovergestelde ervan absoluut vermijden. Als rechtvaardigheid een van je topwaarden is dan zal dat je een ongelofelijk goed gevoel geven als rechtvaardigheid de realiteit is en zal je absoluut onrechtvaardigheid willen vermijden.

Met gezonde grenzen laat een drempel je toe om te bepalen wanneer genoeg genoeg is, het is dat kantelpunt waardoor je blijft gaan, of afhaakt. Een drempel heeft dus ook te maken met waarden en het bewustzijn wanneer genoeg ook écht genoeg is.

Wanneer ben je succcesvol? Wanneer heb je je professionele doel bereikt? Wanneer verdien je voldoende? Bepaal voor jezelf eens de definitie hiervan en maak het concreter door te benoemen wat je dat denkt, doet en voelt.

 

Identiteit

Identiteit heeft, in dit geval, alles te maken met een verlies van grenzen; je bent wat je hebt of je bent wat je doet of je bent wat je denkt of je bent wat je voelt, … Gezonde grenzen wil zeggen dat je weet dat je zoveel meer bent dan enkel ‘dat’.

Een mooi voorbeeld is iemand die professioneel heel erg succesvol is en die ook heel erg graag doet wat hij of zij doet. Hij of zij IS bij manier van spreken zijn of haar job. Als ze ontslagen worden of hun pensioenleeftijd bereiken hebben ze het knap lastig want wie zijn ze dan zonder job?

Hoe kijk jij professioneel naar wie je bent?

 

Tijd

Hoe is je relatie met tijd? Leef je in het verleden? Heden? De toekomst?

Wanneer er grenzen zijn tussen het heden en de toekomst is het heel lastig om je te blijven motiveren omdat je geen consequenties trekt voor de toekomst.

Bijvoorbeeld morgen heb je een examen om promotie te kunnen krijgen en vandaag studeer je niet (de dagen ervoor ook niet trouwens).

Geen grenzen tussen het nu en de toekomst? Dan blijft het nu eeuwig duren. Voorbeeld: Dat wil zeggen dat je binnen 20 jaar nog steeds naar een typmachine vraagt ipv een PC en printer.

Muren tussen het verleden en nu? Dan heb je geen toegang tot wat je in het verleden hebt gedaan, ervaren, bereikt, ook niet de hulpbronnen die je toen ter beschikking had en de lessen die je toen hebt geleerd. Dit zien we regelmatig terugkomen bij traumatische ervaringen waarbij het verleden helemaal afgeblokt wordt.

Geen grenzen tussen het verleden en het nu wil zeggen dat je ervan uitgaat dat wat in het verleden gebeurde ook wel zal gebeuren in het heden. Lessen uit het verleden worden dus geprojecteerd op het nu. Als bijvoorbeeld 10 jaar geleden de collega waar je de beste band mee had op de werkvloer overleed ben je vandaag misschien bang om nieuwe banden te creëren omdat je bang bent dat het nog eens zal gebeuren.

Gezonde grenzen in tijd maken een onderscheid tussen verleden, heden en toekomst.

Deze en nog veel meer informatie komt uit het boek Boundaries (Boek, Engelstalige versie) of Jezelf en de ander (Boek, Nederlanse vertaling van het boek 'Boundaries') van Anné Linden. Ze heeft rond dit thema een training ontwikkeld “The Linden Boundaries Model” waarin ze je “grenzen intelligentie” aanleert. Verschillende soorten grenzen, noodzakelijke patronen om grenzen te kunnen stellen, de vaardigheden die je nodig hebt om grenzen te stellen, wat je kan afleiden uit taalgebruik wat betreft grenzen, bezwaren tegen grenzen stellen, de link met je identiteit, … het komt allemaal aan bod.

 

Proost op gezonde grenzen stellen!

Alies

 

 

Wat heeft dit artikel je bijgebracht? Laat het gerust weten via een commentaar of persoonlijke boodschap.

Deel ook dit artikel met je netwerk, je doet er hen, jezelf en ons een enorm plezier mee! We zouden het ook fijn vinden om je terug te zien op onze Facebookpagina. Daar vind je inspirerende tips, quotes, inzichten, artikels,... ivm loopbaan en business.

Wil je hier graag persoonlijk op werken en wens je daar wat ondersteuning bij? Aarzel dan niet om contact met ons op te nemen via annelies@a-lissome.be of via de contactformulieren op de persoonlijke pagina’s van onze coaches.

 

LinkedIn - Facebook - Twitter - Instagram - Youtube

 

 

#grenzenstellen #mindset #denkenvoelendoen #tijd #identiteit